PROF. PENNINGS -LIMBURG ONDERNEEMT
Toegenomen marktrisico's benutten ‘Limburg kan internationaal voordeel behalen'
- Door drs. Jacqueline Munnichs -
Prof. dr. Ir Joost M.E. Pennings, de ALEX beleggersbank professor in behavioral finance en hoogleraar Marktkunde aan Maastricht University, is een autoriteit op het gebied van risicomanagement. Hij geeft tijdens de ondernemersbijeenkomst van het MKB Portal Maastricht University op maandag 6 september 2010, een masterclass over het gebruik van diverse instrumenten voor het beheersen van prijsrisico's (Limburg Onderneemt, augustus 2010)
Veel bedrijven klagen over de bereidheid van banken om leningen te verstrekken. Banken stellen daarentegen dat zij hun criteria niet hebben veranderd; zij willen zich indekken voor risico's. De markt is echter veranderd. Als gevolg van veranderingen in het politieke klimaat, nieuwe opkomende economieën zoals Brazilië en China en de kredietcrisis zijn de fluctuaties in de prijzen van grondstoffen de afgelopen jaren sterk toegenomen. Door deze prijsveranderingen is risicomanagement actueler dan ooit.
"Niet alleen voor grote bedrijven zoals DSM en Sabic is het afdekken van de prijsrisico's momenteel van levensbelang," aldus Pennings. "De laatste tien jaar nemen ook de schommelingen sterk toe van de prijzen op de markt voor landbouwproducten. De afnemende interventie van de EU, export- en importbeleid en de globalisering brengen vaker dan voorheen financiële risico's met zich mee. Dit heeft als gevolg dat de inkomens van de landbouwers en de voedingsindustrie meer fluctueren. Op de termijnmarkt kunnen ondernemers deze financiële risico's afdekken. Uit Amerikaans onderzoek blijkt zelfs dat het verschil in winstgevendheid wordt bepaald door verschillen in de wijze waarop landbouwers hun graan vermarkten. Verschillen in productiemethoden beïnvloeden veel minder de heterogeniteit in winstgevendheid. Deze bevinding geldt voor vele bedrijfstakken."
De termijnmarkt bestaat al sinds 1848 voor agro-producten zoals graan, tarwe, aardappelen en metalen. Later zijn er ook termijncontracten ontwikkeld waarmee het rente en valuta risico wordt afgedekt. Op deze markt kan iedereen goederen kopen en verkopen voor levering in de toekomst waarbij het niet noodzakelijkerwijs de bedoeling is deze daadwerkelijk op het overeengekomen tijdstip te ontvangen of te leveren. Het uitgangspunt is om met het afwikkelen van het contract te komen tot een verrekening van het prijsverschil tussen de oorspronkelijke en een nieuwe transactie. De daadwerkelijke levering van goederen vindt uiteindelijk toch plaats via de lokale markt. "De termijnmarkt compenseert zo de prijsschommelingen van de lokale markt," licht Pennings toe. "Daarnaast biedt de termijnmarkt eveneens zicht op de prijzen van grondstoffen in de toekomst. Dat betekent dat bedrijven niet langer uitsluitend producenten zijn maar ook marketeers en risicomanagers worden. Dat kunnen zij echter niet alleen. Dat kan alleen als andere spelers zoals banken, kennisinstellingen, termijnmarkten, beurzen, brancheverenigingen en ministeries bereid zijn om te investeren in deze kennis."
De noodzaak om te investeren is volgens Pennings hoog. "Zeker voor agrariërs en de verwerkers van agro grondstoffen. De prijzen van de agrarische producten stijgen immers door misoogsten snel. Maar ook de energieprijzen gaan alsmaar omhoog. Steeds sneller gaan deze prijsstijgingen door het marktkanaal met als gevolg grotere risico's voor alle deelnemers in het economische verkeer en uiteindelijk ook voor de consument. Bedrijven die een goede beheersstrategie ontwikkelen kunnen aanzienlijk de prijsrisico's reduceren. Hierdoor dalen hun kapitaalkosten, stijgt de waarde van hun onderneming en tonen banken eerder de bereidheid om tegen goede voorwaarden leningen te verstrekken. Dit geldt niet alleen voor de agro-industrie. Juist de Limburgse economie, met zoveel maakindustrie, kan de huidige situatie van toegenomen marktrisico's benutten om internationaal concurrentievoordeel te behalen."
augustus 2010, Zuid-Limburg
http://www.limburgonderneemt.nl/nieuws/?catID=32&newsID=4443